Du học sinh có thể khởi nghiệp được không?

 

Đây là câu hỏi mà trước đây tôi đã từng thắc mắc và đã học hỏi được một số hình thức khác nhau, đồng thời hy vọng sẽ được nhiều đóng góp để những bạn nuôi chí lớn cho thể tham khảo.

Đầu tiên tại sao tôi muốn chia sẻ vấn đề này. Trên con đường từ du học, đi làm đến định cư của tất cả mọi người thì ai cũng sẽ trải qua rất nhiều chông gai và không hề đơn giản. Những khó khăn đó vốn đã cản trở rất nhiều thứ huống chi còn mơ mộng đến việc khởi nghiệp. Ai có biết biết du học sinh đi làm thôi mà cũng có thể bị trục xuất nên chỉ làm được việc chân tay còn đâu mà nghĩ đến khởi nghiệp? Ai có biết khó khăn thế nào để lấy được những diện visa làm việc và chỉ được làm cho công ty đó mà nếu làm trái với điều đó thì sẽ phạm luật còn đâu mà nghĩ đến khởi nghiệp?

Con người sinh ra vốn lười biếng mà giống như bây giờ rất nhiều bạn trẻ nói về những chủ đề “Tinh thần khởi nghiệp”, “Vượt ra khỏi vùng an toàn”… thì du học sinh với những khó khăn kia có hàng trăm lý do để cho mình không khởi nghiệp.

Và khi tôi gặp rất nhiều du học sinh khi nói đến chủ đề này thì đa số phản hồi là thôi bây giờ còn chưa lo xong thì nghĩ gì đến mấy chuyện đó đây. Đợi khi nào tôi xong giấy tờ thì sẽ khởi nghiệp.

Có một lần tôi nói chuyện với một anh bạn người Trung Quốc đang làm quản lý tại một công ty đa quốc gia nhưng vô tình nhắc đến chủ đề này. Bỗng nhiên anh trở nên trầm lại và nói muốn chia sẻ vì anh hiểu những gì mà tôi đang trải qua (lúc này tôi chưa có thẻ xanh). Anh nói anh đã từng trẻ như tôi bây giờ sang Mỹ du học với nhiều giấc mơ và hoài bão. Anh học rất giỏi và sau khi học xong muốn ở lại Mỹ thì nhận ra là trở ngại đầu tiên sẽ là giấy tờ. Anh đã chọn con đường bảo lãnh theo diện việc làm để ở lại đây vì nghĩ với trình độ của mình thì sẽ không có khó khăn gì cả. Nhưng anh đã không nhận ra nó đã bào mòn cả lý trí và hoài bão của mình thế nào vì những tư duy chưa được thay đổi thời điểm đó.

Anh được một công ty bảo lãnh H1b và hứa sẽ tiếp tục bảo lãnh thẻ xanh sau đó nếu làm việc tốt. Anh nói hàng ngày anh làm việc với tất cả những sinh lực của mình. Trên con đường đó có nhiều cơ hội đã đến và đi nhưng anh đều đem theo một suy nghĩ thôi khi nào xong giấy tờ rồi tôi sẽ làm, tôi sẽ khởi nghiệp. Anh nói sau đó anh nhận thấy mình như một con ngựa đã bị che mắt và chỉ biết hướng đi về một phía duy nhất.

Và rồi cái ngày anh có thẻ xanh đã đến, anh thường nghĩ sau khi nhận thẻ xanh sẽ kỳ diệu lắm mình sẽ được làm cái này, làm cái kia không ai cản trở. Nhưng anh lại thấy nó thật vô vị vì nhận ra ngày mai thực sự cũng không khác ngày hôm trước gì cả. Nó vẫn giống nhau nhưng khác nhau là anh nhận ra mình đã bỏ lỡ bao nhiêu cơ hội và động lực của mình đã mất đi rồi khi cái thẻ xanh không con treo trước mặt mình nữa. Lúc này thì có thực sự sau khi tôi có thẻ xanh rồi tôi sẽ làm có đúng không?
Anh khuyên tôi là anh hiểu trên con đường này có nhiều khó khăn sẽ làm tôi nản chí và nhiều lý do để mình được quyền “lười biếng” nhưng nếu có ước mơ và ý tưởng thì nên tìm mọi cách mà thực hiện. Giấy tờ là khó khăn trước mắt nhưng không phải là vật cản đường làm mình trì hoãn mọi thứ được.

Hơi dài dòng và bây giờ mới vào ý chính. Khởi nghiệp thì tôi nói đến 2 hình thức:

1. Miễn là kinh doanh thì xác định là khởi nghiệp. Tôi chấp nhận điều này vì nhiều người nói phải làm lớn hay có ý tưởng gì độc đáo mới là khởi nghiệp. Nhưng tôi thì nghĩ mọi thứ bắt đầu từ những thứ nhỏ bé nhưng sau đó phát triển lớn cũng không chừng.

Nên đây là những loại hình kinh doanh không chính thống với cái tên sang trọng là Xuất nhập khẩu hoặc nôm na là hàng xách tay hay bán hàng ebay, Amazon… Nếu bạn chịu khó và có mắt nhìn được thị yếu thì hoàn toàn vẫn có những khoảng thu nhập rất khá từ chuyện này.

2. Nếu tôi đang có ý tưởng để làm lớn hơn thì sao? Vì nếu có những mô hình kinh doanh và quy mô lớn thì bạn cần có một thực thể hợp pháp để vận hành. Làm sao để làm đúng luật (hay lách luật) để thực hiện điều đó. Và mình xin khuyến cáo đây không phải là lời khuyên theo luật pháp vì vốn đã kinh doanh là phải biết tìm kẽ hở của luật pháp, chơi đùa với nó mà tự biết hậu quả thế nào.

A- Mở công ty với người có giấy tờ hợp pháp

Nếu muốn kinh doanh chính thống và an toàn thì bạn có thể thành lập công ty ở Mỹ (du học sinh được quyền mở công ty nhưng không được làm cho công ty của mình). Nhưng an toàn nhất là tìm 1 đối tác chung để mở cùng và người kia có giấy tờ hợp pháp tại Mỹ.

An toàn hơn là người kia có cổ phần 51% để chứng mình đó là người vận hành mà mình chỉ là đầu tư mà thôi (passive income). Và luật pháp có những vùng xám “grey” là du học sinh đó được quyền đầu tư nắm cổ phần hay tham gia chỉ đạo nhưng không được trực tiếp làm cho công ty đó. Nên rất khó định hình khi nào mình được làm hay không được làm và thu nhập nhận trực tiếp sau khi công ty khai thuế nhận theo cổ phần chứ không nhận lương là hợp lệ.

Sẽ có nhiều người nói như vậy thì tôi sẽ bị người kia quản lý và mất ý tưởng. Xin thưa là kinh doanh thì 100 ý tưởng chưa chắc thành công 1 nên đừng vì những suy nghĩ đó mà chưa thử nghiệm nó có thực sự hiệu quả hay không. Và nên tìm được một người bạn đồng hành tin cậy.

Tôi đã gặp những du học sinh làm cách này từ nhỏ như đầu tư/ làm chung tiệm nail, bất động sản cho thuê và rất nhiều ý tưởng lớn khác.

B- Mở công ty với tên mình 100%

Trường hợp này chỉ đúng nếu bạn đang có OPT thì bạn được quyền mở công ty và tự làm việc được cho công ty của mình. Thuận lợi hơn là những bạn có OPT thêm ngành STEM thì có 2 năm, đây là những khoảng thời gian quý giá để mình có thể thực sự thử nghiệm mô hình khởi nghiệp có hiệu quả hay không.

C- Chọn những hình thức kinh doanh đa quốc gia (online là tuyệt vời nhất)

Bằng cách này bạn có thể thành lập công ty ở Việt Nam để hợp pháp hóa những giấy tờ cần thiết. Trên lý thuyết thì bạn vẫn không hoàn toàn đúng luật 100% nhưng công ty ở Việt Nam được người thân đứng tên. Cách này thì an toàn và đơn giản hơn vì mình hoàn toàn kiểm soát được những vấn đề pháp lý bên Việt Nam.

Và tạo ra những hành lang pháp lý tránh những phiền toái đến visa hiện tại của bạn. Vì mình khuyên là luôn cân nhắc thiệt hơn nếu sự việc đó ảnh hưởng đến con đường dài thì phải dừng lại tìm cách khác. Nếu muốn định cư thì phải đảm bảo giữ lý lịch sạch để thuận lợi sau này.

Trên tất cả là nếu bạn có ý tưởng thì nên thử nghiệm vì quy mô quá nhỏ thì không vấn đề gì và nếu thấy hiệu quả thì mới bắt đầu nên cân nhắc đến những hình thức hợp lệ trên. Và tôi biết Mỹ có rất nhiều diện visa cao cấp hơn nhưng đây là những cách đơn giản mà ai cũng có thể thực hiện được.

Đừng vì khó khăn mà hạn chế ước mơ của mình!

Shawn Nguyen
CEO/ Founder of GREENHANDSHAKE

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *